بووتیقای گێڕانەوە / گێڕانەوەناسیی ڕۆمانی کوردی
نووسەر: کاوان محەمەدپوور
بووتیقاچەمکی بووتیقا مژاری سەرەکیی هزرین و ڕامانی سەرجەم قوتابخانەکانی فۆڕمالیزمی ئەدەبییە. لە فۆڕمالیزمی ڕووسەوە بگرە تا دەگاتە پێکهاتەخوازەکان و قوتابخانەی ڕەخنەی نوێی ئەنگلۆ ـ ئەمریکەن. لە ساکارترین پێناسەدا، بووتیقا زانستی ئەدەبیاتە.بابەتی بووتیقا گوتاری ئەدەبی و ((ئەدەبییەت))ـی دەقە.بووتیقا، لە ئەرەستووەوە تا دەگاتە پێکهاتەخوازەکان، گۆڕانی زۆری بە سەر هاتووە. بنیامین هرۆشۆڤسکی لە بارەی پێناسەی بووتیقاوە دەڵێت:(( [بووتیقا] شیکاریی نیزاممەندی ئەدەبیات وەک ئەدەبیاتە، بابەتی بووتیقا، پرسیاری(( ئەدەبیات چییە)) و تێکڕای ئەو پرسیارانەن وا لەم پرسیارەوە سەرچاوە دەگرن. پرسیارگەلێک وەک: هونەری زمانی چییە؟ جۆر و چەشنەکانی ئەدەبیات کامانەن؟ ژانر یان ئینتمای ئەدەبی چییە؟ نیزامی ((زمان)) یان ((هونەر))ـی شاعیرێکی تایبەت کامەیە؟ چیرۆک چۆن بەرهەم دێت؟ تایبەتمەندییەکانی بەرهەمی ئەدەبی چین و چۆن بەرهەم دێن؟دەقە ئەدەبییەکان چۆن دیاردە نائەدەبییەکان دەنوێننەوە؟و…هتد))(ریمون ـ کنان،10:1387).ــــــــــــــبەم پێیە بووتیقا باس لە بەرهەمێکی تایبەتی ئەدەبی ناکا، بەڵکوو باسەکانی لە سەر ((پێکهاتە و نیزامی ئەدەبیات)) چڕ دەکاتەوە، واتە ئەو پێکهاتەیەی وا دەقێک دەکاتە ڕۆمان، شێعر، کورتەچیرۆک، شانۆنامە و…دەبێتە مژاری سەرەکیی بووتیقا
